Charakterystyka nieruchomości

,,Nieruchomość jest jedną z najstarszych kategorii ekonomicznych i łączy się ściśle z pojęciem własności. Nieruchomość, w przeciwieństwie do ruchomości, jest niemożliwa do zgubienia, ponieważ charakteryzuje ją stałość zajmowanego miejsca w przestrzeni. Jako fragment gruntu nie jest możliwa do zlikwidowania (fizycznego zniszczenia), chociaż można zniszczyć wszystkie posadowione na niej budynki i budowle. Dlatego też podstawowym elementem pojęcia ,,nieruchomość” jest pewien wycinek powierzchni ziemi. Powinien on być oznakowany w sposób niebudzący wątpliwości.”[1]

Nieruchomość to część powierzchni ziemi (grunt) łącznie z tzw. częściami składowymi (budynki, drzewa), stanowiąca odrębny przedmiot własności; na podstawie przepisów szczególnych, budynki lub ich części (lokal mieszkalny lub użytkowy) wyjątkowo mogą się stać nieruchomością i odrębnymi od gruntu przedmiotami własności. Nieruchomość rolna, według prawa polskiego, nieruchomość użytkowana na cele produkcji rolnej (też ogrodniczej, sadowniczej, leśnej, rybnej i hodowlanej) lub przeznaczona do takiej produkcji.[2]

Dodatkowo, kategoria ,,nieruchomość” obejmuje wszystko to, co jest trwale z tym wycinkiem gruntu związane. Stara zasada prawa rzymskiego głosiła, że właścicielem wszystkich naniesień na gruncie jest właściciel tego gruntu. Zasada ta przetrwała aż do naszych czasów i w polskim Kodeksie cywilnym znajduje odzwierciedlenie w zapisie, który stwierdza: ,,Własność nieruchomości rozciąga się na rzecz ruchomą, która została połączona z nieruchomością w taki sposób, że stała się jej częścią składową.”[3]

Nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności.[4]

Za części składowe nieruchomości uważa się także prawa związane z jej własnością.[5] Gdy chodzi o nieruchomość gruntową w rozumieniu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, pojęcie nieruchomości oznacza część gruntu – terenu należącego do określonego właściciela, przeznaczoną w planie zagospodarowania przestrzennego na ściśle określony cel, inny niż pozostałe części gruntu – terenu należącego do tego właściciela.[6]

Bibliografia:

[1] M. Bryx, Podstawy zarządzania nieruchomością, Wydawnictwo Poltext, 2001, s. 15.

[2] Nowa encyklopedia powszechna, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, 2004.

[3] Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 43 z 1964 r. z późniejszymi zmianami), art. 191.

[4] Tamże, art. 46.

[5] Tamże, art. 51.

[6] D. Bąbiak-Kowalska, Renta planistyczna, ,,Wspólnota”, nr 3, 2004.